Xu Hướng 1/2023 # Soạn Bài: Cảm Xúc Mùa Thu (Thu Hứng) – Ngữ Văn 10 Tập 1 # Top 2 View | Englishhouse.edu.vn

Xu Hướng 1/2023 # Soạn Bài: Cảm Xúc Mùa Thu (Thu Hứng) – Ngữ Văn 10 Tập 1 # Top 2 View

Bạn đang xem bài viết Soạn Bài: Cảm Xúc Mùa Thu (Thu Hứng) – Ngữ Văn 10 Tập 1 được cập nhật mới nhất trên website Englishhouse.edu.vn. Hy vọng những thông tin mà chúng tôi đã chia sẻ là hữu ích với bạn. Nếu nội dung hay, ý nghĩa bạn hãy chia sẻ với bạn bè của mình và luôn theo dõi, ủng hộ chúng tôi để cập nhật những thông tin mới nhất.

I. Tác giả, tác phẩm

1. Tác giả (các em tham khảo phần giới thiệu tác giả Đỗ Phủ trong SGK Ngữ Văn 10 Tập 1).

2. Tác phẩm

Cảm xúc mùa thu là bức tranh mùa thu hiu hắt và cũng là tâm trạng buồn cùng nỗi lo của nhà thơ. Nỗi lo ấy bắt nguồn nỗi buồn của tác giả khi ông chứng kiến cảnh đất nước kiệt quệ vì sự tàn phá của chiến tranh. Bài thơ cũng là nỗi lòng của kẻ xa quê, là nỗi ngậm ngùi, xót xa cho thân phận của kẻ tha hương.

Bài thơ này còn tiêu biểu cho một số đặc điểm nghệ thuật của thơ Đ­ường như­: nghệ thuật “tả cảnh ngụ tình”, nghệ thuật xây dựng các mối quan hệ đồng nhất và tương ứng.

II. Hướng dẫn soạn bài

Câu 1:

Bài thơ có thể được chia làm 2 phần:

Phần 1: 4 câu thơ đầu: miêu tả cảnh mùa thu

Phần 2: 4 câu thơ sau: cảm hứng của thi nhân khi cảnh mùa thu về trên đất khách.

Chia như vậy bởi chúng ta thấy rằng 2 phần này có tính độc lập nhất định (4 câu thơ trên thiên nhiều hơn về tả cảnh, còn 4 câu thơ dưới lại thiên nhiều hơn về tả tình). Và chính bởi lí do này nên mặc dù đây là một bài thơ thất ngôn bát cú Đường luật nhưng chúng ta vẫn có thể chia làm hai phần để phân tích và tìm hiểu được dễ dàng hơn.

Câu 2:

Sự thay đổi tầm nhìn từ 4 câu đầu đến 4 câu sau:

4 câu thơ đầu: là không gian trong tầm nhìn xa của tác giả

4 câu thơ sau: từ không gian phía xa, tác giả rút về không gian cận kề, để rồi sau đó, thực cảnh nhập vào tâm cảnh.

Sở dĩ có sự thay đổi tầm nhìn trên là bởi có sự thay đổi về thời gian. Khi buổi chiều dần buông, tầm nhìn của con người sẽ bị thu hẹp lại. Và thêm nữa để nó phù hợp với sự vận động của tứ thơ, từ cảnh đến tình thì không gian từ bao la, rộng lớn cũng rút về thành thứ không gian nội tâm.

Câu 3:

* Mối quan hệ giữa 4 câu thơ đầu và 4 câu thơ sau: cả 2 đều góp phần tạo nên một bức tranh mùa thu vô cùng bi tráng. 4 câu thơ đầu thì miêu tả mùa thu ở một không gian rộng lớn, còn 4 câu thơ sau thì miêu tả mùa thu ở một không gian hẹp hơn. Qua đó, thể hiện mối quan hệ trong sự vận hành của tứ thơ đó là đi từ cảnh đến tình, cảnh khởi sinh tình và tình thấm sâu hơn vào cảnh.

* Mối quan hệ giữa toàn bài thơ với nhan đề Thu hứng: bài thơ có nhan đề là Thu hứng (Cảm xúc mùa thu) nên toàn bộ bài thơ, từ hình ảnh cho đến câu chữ đều chuyển tải tình cảm của thi nhân trước cảnh sắc mùa thu. Bốn câu thơ đầu mặc dù miêu tả cảnh sắc mùa thu nhưng ấn sâu trong đó lại là nỗi u uất của lòng thi nhân. Còn 4 câu thơ sau, tâm sự của thi nhân lại thấm đẫm vào cảnh, từ tình mà cảm cảnh tạo nên 2 hình ảnh gợi buồn đến ám ảnh.

5

/

5

(

1

bình chọn

)

Soạn Bài Cảm Xúc Mùa Thu Thu Hứng

1. Theo anh (chị) bài thơ có thể chia làm mấy phần? Vì sao lại chia như vậy? Hãy xác định nội dung của mỗi phần.

2. Nhận xét sự thay đổi của tầm nhìn từ bốn câu đầu đến bốn câu sau. Vì sao có sự thay đổi ấy?

3. Xác định mối quan hệ giữa bốn câu thơ đầu với bốn câu thơ sau, mối quan hệ giữa toàn bài với nhan đề Thu hứng.

Câu 1 trang 147 – SGK Ngữ Văn 10 tập 1: Theo anh (chị) bài thơ có thể chia làm mấy phần? Vì sao lại chia như vậy? Hãy xác định nội dung của mỗi phần.

Có thể chia bài thơ thành 2 phần: + Phần 1 (4 câu thơ đầu): tả thiên nhiên ảm đạm, hiu hắt của mùa thu + Phần 2 (4 câu thơ cuối): cái tình của nhà thơ nhớ nước, thương dân

Câu 2 trang 147 – SGK Ngữ Văn 10 tập 1: Nhận xét sự thay đổi của tầm nhìn từ bốn câu đầu đến bốn câu sau. Vì sao có sự thay đổi ấy?

Sự thay đổi bốn câu đầu cảnh được nhìn bao quát rộng và xa:

+ Sương trắng rừng phong,

+ Núi Vu, núi Kẽm hiu hắt

+ Lòng sông, sóng tận chân lưng trời

– Bốn câu thơ sau, không gian bị thu hẹp lại: con thuyền, khóm cúc buộc tấm lòng nhà thơ với quê hương + Có sự vận động của khôn gian do thời gian buổi chiều buông, tầm nhìn hạn hẹp + Sự thay đổi phù hợp với tứ thơ, từ cảnh đến tình.

Có thể nói sự thay đổi phù hợp với tâm trạng và mạch cảm xúc, cấu tứ của bài thơ

Câu 3 trang 147 – SGK Ngữ Văn 10 tập 1: Xác định mối quan hệ giữa bốn câu thơ đầu với bốn câu thơ sau, mối quan hệ giữa toàn bài với nhan đề Thu hứng.

Mối quan hệ của bốn câu thơ đầu và bốn câu thơ cuối: cả hai góp phần tọa nên không gian bức tranh thu trầm buồn, sâu lắng

+ Bốn câu thơ đầu: miêu tả cảnh thu ở không gian rộng lớn, mênh mông

+ Bốn câu thơ sau: cảnh thu chi tiết, rõ nét, có tình

– Mối quan hệ tạo nên sự vận hành trong tứ thơ, đi từ cảnh tới tình, cảnh khởi sinh tình, tình thấm sâu vào cảnh

Mối quan hệ giữa toàn bài với nhan đề bài thơ: trong toàn bộ bài thơ, hình ảnh, câu chữ phản ánh tình cảm của thi nhân trước cảnh sắc mùa thu.

+ Bốn câu thơ đầu dù miêu tả cảnh thu nhưng phảng phất nỗi buồn

+ Bốn câu cuối là nỗi lòng của tác giả nhớ nước, thương đời

Bài thơ là nỗi lòng riêng tư của Đỗ Phủ, nhưng cũng chan chứa tâm sự yêu nước, thương đời. Nghệ thuật thơ Đường ở đây đã đạt tới trình độ mẫu mực

Câu 1 – Luyện tập trang 147 – SGK Ngữ Văn 10 tập 1: Thử đối chiếu bản dịch thơ của Nguyễn Công Trứ với bản phiên âm và dịch nghĩa.

Trả lời: Đối chiếu bản dịch thơ của Nguyễn Công Trứ với bản phiên âm và phần dịch nghĩa, ta có mấy suy nghĩ sau:

-Ưu điểm: Bản dịch thơ cơ bản đã thể hiện được khá sắc sảo tinh thần của bài thơ. Bản dịch có thể coi là khá đạt.

-Nhược điểm: Bản dịch còn có một số vênh lệch so với bản phiên âm

+ Trong câu đầu, bản dịch chưa truyền tải được ý nghĩa của từ “điêu thương”- đây là một tính từ đã được động từ hóa (nghĩa: làm tiêu điều). Vì vậy ở trong bản phiên âm nó mang ý nghĩa rất mạnh – chỉ sự tàn phá khắc nghiệt thê lương của sương móc đối với rừng phong.

+ Chữ “thẳm” trong câu ba (bản dịch) chưa thật sát nghĩa. Đồng thời nó còn làm cho âm hưởng thơ trầm xuống.

+ Câu 5, bản dịch bỏ mất chữ “lưỡng khai”- là một từ quan trọng của bản phiên âm – nhấn mạnh số lần lặp lại. Cũng như vậy ở câu 6, chữ “cô” chưa dịch được làm cho câu thơ chưa diễn tả hết được nỗi lòng của kẻ li hương.

Câu 2 – Luyện tập trang 147 – SGK Ngữ Văn 10 tập 1: Theo anh (chị), chữ “lệ” trong câu 5 chỉ nước mắt của nhà thơ hay nước mắt của “khóm cúc”?

Trả lời: Câu thơ “tùng cúc lưỡng khai tha nhật lệ” (Khóm cúc nở hoa đã hai lần (làm) tuôn rơi nước mắt ngày trước) là một câu thơ đa nghĩa, giàu hàm ý. Chữ “lệ” ở trong câu thơ này quả thật rất khó phân biệt đó là “lệ” của người hay “lệ” của hoa. Tuy nhiên ở đây có lẽ ta nên hiểu là: mỗi lần nhìn hoa cúc nở, nhà thơ lại chạnh lòng nhớ đến quê hương. Những giọt nước mắt theo đó cũng tự nhiên rơi không sao ngăn lại được. Hình ảnh hoa cúc “nở rồi lại nở” vừa gợi ra sự trở đi trở lại của nỗi nhớ quê hương, vừa gợi ra liên tưởng về những dòng lệ chứa chan ân tình của nhà thơ.

Soạn Bài Cảm Xúc Mùa Thu (Thu Hứng) Của Đỗ Phủ

Soạn bài Cảm xúc mùa thu (Thu Hứng) của Đỗ Phủ

1. Tác giả.

– Đỗ Phủ: ông xuất thân tại một gia đình truyền thống nho học và thơ ca lâu đời, cả cuộc đời ông gắn bó với thơ ca. Nhưng cuộc đời ông thật éo le khi phải sống trong cảnh nghèo khổ và dẫn đến cái chết.

2. Tác phẩm.

– Tác giả đã thể hiện những lời tâm sự thầm kín của mình với đất nước khi đất nước mắc vào an nguy tác giả đã mang những nỗi niềm tâm sự đó thể hiện trong bài cảm xúc màu xuân.

3. Tìm hiểu tác phẩm.

a. Bố cục của bài thơ:

– Có thể chia bài thơ làm 2 phần:

Phần 1: Đây là cảnh mùa thu.

Phần 2: Cảm xúc của tác giả qua bài thơ.

Tác giả đã thể hiện rõ cảm xúc của mình qua bài thơ vì vậy trong bài thơ dường như có sự phân chia rõ ràng phần 1 tác giả đã nói tới khung cảnh thiên nhiên vào mùa xuân, phần 2 thể hiện tâm trạng của mình đối với vận mệnh của đất nước.

b. Sự thay đổi của 4 câu đầu và 4 câu sau:

– Ở 4 câu thơ đầu là tác giả đang đề cập tới khung cảnh thiên nhiên ở rừng phong cổ thụ, ở đây tác giả đã nói về khung cảnh thiên nhiên vào mùa xuân nơi có cảnh núi non hùng vĩ, hiểm trở, vách núi dựng đứng, ánh mặt trời thì ít khi lọt vào dòng sông.

– Ở đây khung cảnh tiêu biểu cho mùa thu là cảnh rừng phong, trong cảnh thiên nhiên hùng vĩ đó, với những bầu không khí hao hoa tráng lệ cùng với khí trời đã làm cho tâm hồn của tác giả có phần sinh động và hấp dẫn tới người đọc.

– Mùa thu cảnh vật dường như ảm đạm, tâm hồn con người cũng buồn theo những khung cảnh thiên nhiên đó, tác giả đã liệt kê địa danh Vu Sơn, Vu Giáp đây là thượng nguồn của con sông ở Trường Giang.

– Những hình ảnh hùng vĩ của thiên nhiên gợi những cảm giác làm cho tác giả nhớ nhung tới hình ảnh thiên nhiên, ở đây tác giả đang nhớ tới hình ảnh của nước non hùng vĩ, cùng với cảnh rừng phong cổ thụ lâu đời.

– Cho dù khung cảnh thiên nhiên có chút ảm đạm và heo hút nhưng đó là điều làm cho tác giả thấy buồn và tâm hồn có chút ảm đạm và xuất hiện nhiều cảm xúc lớn lao trong con người của tác giả.

– Tác giả đã chuyển đổi từ cảm xúc mùa thu của 4 câu thơ đầu sang tâm sự của mình ở câu thơ tiếp theo:

– Tác giả đã thể hiện tấm lòng yêu nước thương nhà của mình qua 4 câu thơ cuối, ở đây tác giả đã thể hiện tâm hồn của một người đang lo cho an nguy và vận mệnh của một đất nước, những dòng lệ đã được tác giả thể hiện sâu sắc trong bài nó như ám chỉ những điều đau đớn.

– Tác giả đã thể hiện tâm hồn của mình qua những câu thơ mang đậm cảm xúc nó trôi nổi, tác giả đang ngầm so sánh cho số phận lận đận của mình.

– Con thuyền lẻ loi đang chiếu bóng trên không gian rộng lớn càng làm cho tác giả có cái nhìn đa chiều về một diện tích rộng lớn và cả không gian đợi chờ của tác giả muốn phụng sự cho đất nước, cho an nguy và cả một đất nước đang tươi đẹp.

– Tác giả không bao giờ quên đi những mối tình nhà sâu đậm, nó làm cho tâm hồn của tác giả trỗi dậy những tình cảm thật sự sâu sắc và có cảm xúc mang lại cảm xúc đặc biệt trong lòng của tác giả đang đợi chờ về một tương lai tươi sáng cho một đất nước.

– Câu cuối tác giả đã thể hiện nỗi lòng của mình qua những âm thanh vang vọng cho cả một bài thơ, những cuộc chiến tranh đã cướp đi một cuộc sống tươi đẹp đang có.

– Những cuộc chiến tranh làm cho những người dân phải đi lánh nạn và đi di tán nó làm cho cuộc sống của tác giả bị đảo lộn và sẽ có thể sẽ thay đổi cả một vận mệnh của cả một đất nước.

– Mượn cảm xúc của mùa thu để nói đến tâm trạng của mình, nhà thơ đã xuất sắc khi nói về cảnh thiên nhiên tươi đẹp nó góp phần làm cho tác giả thôi thúc tinh thần yêu nước và đấu tranh chống giặc ngoại xâm.

Luyện tập.

1. Bản phiên âm và dịch nghĩa của Nguyễn Công Chứ khớp với những gì mà trên tiếng hán thể hiện, đây đều là nói về khung cảnh thiên nhiên và mượn thiên nhiên để nói về tâm sự thầm kín về thời thế của mình.

2. Câu 5 của bài thơ là chỉ nước mắt của nhà thơ vì đây là những tâm sự thầm kín của tác giả về một đất nước đang bị quân xâm lược đô hộ.

Theo chúng tôi

Soạn Bài Ngữ Văn Lớp 10: Cảm Xúc Mùa Thu

Soạn bài Ngữ văn lớp 10: Cảm xúc mùa thu (Thu hứng) – Đỗ Phủ.

Để đi vào tìm hiểu bài thơ thu tiêu biểu và đặc sắc này, các em cần đọc kĩ Tiểu dẫn về tác giả, so sánh đối chiếu bản dịch thơ với bản dịch nghĩa, xem các chú thích để hiểu rõ hơn bài thơ, và điều quan trọng là phải đọc nhiều lần bản dịch thơ để có cảm nhận chung về tác phẩm.

1. Tìm hiểu bố cục bài thơ và xác định nội dung từng phần Bài thơ có thể chia làm hai phần:

– Bốn câu đầu tả cảnh thu, trong cảnh đượm tình thu. – Bốn câu sau thể hiện cảm xúc trước mùa thu nơi đất khách của tác giả.

Kết cấu như vậy cân đối hài hòa, từ cảnh mà có tình và tình thấm sâu trong cảnh vật.

2. Nhận xét về tầm nhìn của nhà thơ trong bốn câu thơ đầu và sự thay đổi của tầm nhìn từ bốn câu đầu đến bốn câu sau. – Tầm nhìn của nhà thơ trong 4 câu thơ đầu:

+ Tầm nhìn mở rộng ra xung quanh trong một không gian rộng và xa gồm rừng phong, Vu sơn, Vu giáp, lưng trời, mặt đất, dòng sông, cửa ải, mây, sóng,…

+ Tuy tầm nhìn mở rộng nhưng nhà thơ vẫn phát hiện và nhận ra ngay những nét thu điển hình nơi núi non đất Thục: rừng phong đã đổi màu vì sương móc trắng, núi Vu, kẽm Vu hiu hắt hơi thu; dòng sông nước lũ mùa thu sóng vọt lên tận lưng trời; còn trên cửa ải, mây sa xuống giáp mặt đất.

+ Tầm nhìn chuyển từ cảnh tĩnh nơi núi rừng sang cảnh động của sóng trên sông, mây trên ải khiến cho bức tranh mùa thu thêm phong phú, sinh động, trong cảnh thu đượm cả tình thu.

– Sự thay đổi của tầm nhìn từ bốn câu đầu đến bốn câu sau:

+ Từ tầm nhìn mở rộng ra xung quanh, con mắt của thi nhân tự thu về một không gian hẹp hơn: đó là cảnh vật trước mắt. Nhà thơ chỉ còn nhìn thấy khóm cúc và con thuyền lẻ loi. Sự thay đổi tầm nhìn ở đây là hợp với lẽ tự nhiên của tâm trạng con người trước cảnh vật – đặc biệt là cảnh thu: nhìn rộng ra xa để thấy nét thu bao quát của đất trời để rồi quay về nhìn gần trở lại để cảm thấu hết tình thu trong lòng mình.

+ Khóm cúc là loại hoa tượng trưng cho mùa thu, nhưng ở đây cúc không nở ra hoa mà tuôn ra hai lần dòng nước mắt ngày trước (Khóm cúc tuôn thêm dòng lệ củ). Còn con thuyền lẻ loi thì buộc mãi tấm lòng nhớ nơi vườn cũ (Con thuyền buộc chặt mối tình nhà). Cảnh gợi tình và tình thấm sâu vào cảnh.

+ Không chỉ nhìn thấy mà còn nghe thấy. Đó là âm thanh đặc trưng của mùa thu: tiếng chày đập vải để may áo rét vang lên rộn ràng gợi nhớ người thân nơi phương trời giá lạnh và những người lính còn trấn thủ nơi biên cương quan ải. (Lạnh lùng giục kể tay dao thước – Thành Bạch, chày vang bóng ác tà).

3. Xác định mối quan hệ giữa bốn câu thơ đầu với bốn câu thơ sau, mối quan hệ giữa toàn bài với nhan đề “Thu hứng”. – Mối quan hệ giữa bốn câu thơ đầu với bốn câu thơ sau: Là mối quan hệ giữa không gian rộng mở của cảnh thu trời đất, núi rừng với không gian thu hẹp của cảnh thu trước mắt, cũng có thể xem đây là mối quan hệ giữa cảnh thu (chủ yếu ở bốn câu đầu) và tình thu (chủ yếu ở bốn câu sau) mặc dù ở cả hai phần cảnh và tình đều hòa hợp, xuyên thấm vào nhau. Từ không gian rộng mà đi đến không gian hẹp một cách tự nhiên, từ cảnh thu mà nảy sinh tình thu – bốn câu thơ đầu có thể xem như một cái nền cảnh chung để trên đó nổi lên những cảnh vật cụ thể thấm đượm tình người da diết trước mùa thu ở bốn câu thơ sau. Phần đầu mở ra phần sau và phần sau tô đậm khắc sâu thêm phần đầu để hoàn chỉnh ý thơ trong toàn bài.

II. LUYỆN TẬP1. Muốn trả lời đúng câu hỏi này, các em cần đọc lại bản dịch nghĩa câu thơ, kết hợp với cảm nhận của mình về câu thơ đó trong cảm hứng chung của tác giả về toàn bài thơ.

Nếu đọc câu thơ dịch của Nguyễn Công Trứ: Khóm cúc tuôn thêm dòng lệ cũ, nhiều người có thể nghĩ “lệ” ở đây là nước mắt của “khóm cúc”. Nhưng đọc bản dịch nghĩa thì lại thấy không hoàn toàn như vậy: Khóm cúc nở hoa đã hai lần (làm) tuôn rơi nước mắt ngày trước. “Nước mắt ngày trước” ở đây là của thi nhân mà cũng có thể là của “khóm cúc”. Làm sao phân biệt được nước mắt thi nhân hay nước mắt hoa khi mà con người với ngoại giới chung một tâm tình, khi “vạn vật với ta là một”. Và đấy mới chính là chỗ hay của câu thơ, trong cả nguyên tác của Đỗ Phủ cũng như câu thơ dịch rất tài hoa của Nguyễn Công Trứ.

2. Bài tập này các em tự làm (có thể trao đổi với nhau trong nhóm, tổ).

Cập nhật thông tin chi tiết về Soạn Bài: Cảm Xúc Mùa Thu (Thu Hứng) – Ngữ Văn 10 Tập 1 trên website Englishhouse.edu.vn. Hy vọng nội dung bài viết sẽ đáp ứng được nhu cầu của bạn, chúng tôi sẽ thường xuyên cập nhật mới nội dung để bạn nhận được thông tin nhanh chóng và chính xác nhất. Chúc bạn một ngày tốt lành!